creativiteit en de bipolaire stoornis

De bipolaire stoornis wordt al lang in verband gebracht met creativiteit. Vandaar dat ik al regelmatig berichten heb geplaatst over beroemde artiesten die misschien manisch-depressief zijn of waren.

Nu is creativiteit natuurlijk moeilijk te meten. Hoe komen we er nu achter of de manisch-depressieve stoornis iets te maken heeft met creativiteit?

Onderzoekers uit Engeland en de Verenigde Staten hebben onlangs een nieuwe methode onderzocht. Bij 835 studenten hebben zij vragenlijsten afgenomen. Niet alleen werd gezocht naar enkele bipolaire kenmerken, ook werd gevraagd naar inspiratie. Hoeveel inspiratie voelen zij? Maar daarnaast: waar denken zij dat die inspiratie vandaan komt?

Studenten die een hoger risico liepen op het krijgen van een bipolaire stoornis, leken meer geïnspireerd en hadden meer het gevoel dat die inspiratie uit henzelf kwam. Mensen die geen verhoogd risico hadden, kregen meer inspiratie van anderen of vanuit de omgeving.

Veel creatievelingen zijn helemaal niet bipolair, en veel bipolairen zijn totaal niet creatief. Toch blijft dit verband op verschillende manieren opduiken. Hoe moeilijk ook, dit soort onderzoek zou meer gedaan moeten worden. Het zou een van de positieve aspecten van de bipolaire stoornis kunnen zijn. Iets dat patienten in ieder geval niet onderdrukt willen zien.

Zijn mijn lezers ook creatiever dan gemiddeld?
(bron: Jones et al, PloS One, maart 2014)

6 Reacties op creativiteit en de bipolaire stoornis

  1. Jonas schreef:

    Zie ook “Touched with Fire” door Kay Redfield Jamison. Ze heeft veel over dit onderwerp geschreven, en als hoogleraar stemmingsstoornissen een erg intrigerende dame. Vooral omdat ze er uit eerste hand over kan vertellen.

  2. Dora schreef:

    Ik heb een bipolaire stoornis en ben bijzonder creatief, zowel in denken als in doen.

  3. Cees van Vliet Zanen schreef:

    Ik ben altijd behoorlijk creatief geweest zowel in denken als in doen.B.v. werk gedaan waarvoor ik absoluut niet was opgeleid.Altijd in m’n uppie en ook
    buitenlands.Ik mag zeggen meer dan gemiddeld?
    Met het klimmen der jaren merk ik wel dat het minder wordt,of hoeft het allemaal niet zo erg meer?

  4. Dat de bipolaire stoornis invloed heeft op de creativiteit, is bij mij wel heel duidelijk aanwezig.
    Nu ben ik altijd wel creatief geweest, maar niet zoveel als nu. Ik dicht, schilder,(maak muziek als ik daarvoor in de stemming ben) en boetseer beelden.
    Zou ook zelf nog eens kaarsen willen maken, lijkt me heel leuk, ook sieraden heb ik weleens gemaakt.

  5. Henriette Verkade schreef:

    Toen ik drie was kreeg ik een barbiepop van m´n oma uit Canada, niemand had er toen nog een. Ik pikte de stof, draadjes en naalden die over waren van naaiwerk van m´n moeder en maakte jurken, broeken, handtasjes, hoedjes en sieraden voor mijn Barbie. Daarnaast breide, borduurde, punnikte en haakte ik.
    Ik ben hoogbegaafd en hoogsensitief getest, ben ambidexter en heb een absoluut gehoor. De uitslag luidde: ze kan alles, mits ze het leuk vindt.
    Beide ouders zijn hoogbegaafd, vader was revalidatie-arts en heeft onderzoek gedaan naar de invloed van marihuana rokende patienten en het effect wat dit had op hun vooral fijne motoriek, die in 9 van de 10 gevallen aanmerkelijk verbeterde. Hij heeft vervolgens ms en kankerpatienten met marihuana behandeld (uiteraard met toestemming) en merkte dat dit ook duidelijk invloed had op hun stemmingen. Hij is 32 jaar geleden overleden aan alcoholmisbruik, met andere woorden hij heeft zich doodgezopen. Hij kon prachtig schrijven,fotograferen, filmen, hield lezingen, was lector pathologie en fysiologie,heeft een geheel nieuwe revalidatie afdeling laten bouwen in een ziekenhuis en werkte daar met 30 fysiotherapeuten, leidde huisartsen op tot revalidatie arts en was een van de organisatoren van de eerste Paralympics in Stoke Mandeville.Hij had een absoluut gehoor, was ambidexter, maakte prachtige meubels van mahonie en ebbehout en timmerde het mooiste hondenhok wat ik ooit heb gezien. Genoeg om blij mee te wezen zou je zo zeggen. Hij had een oorlogstrauma (hij zat in het Verzet), wat ik na 14 jaar soebatten eindelijk uit hem kreeg; te erg om te vermelden. Toen begreep ik hem. Hij zei altijd: jij bent het kind wat het meest op mij lijkt en hij had gelijk. Ik ben Borderline, wat een PTSD stoornis is en bipolair. Ik heb mezelf nooit begrepen, maar heb altijd geweten dat ik gelijk had. Borderline is ook pas in ´89 vermeld als syndroom in de DSM en ik ben van 1955 en van na de oorlog, maar toch ook niet. Ik voelde zijn pijn en eenzaamheid alsof het de mijne was maar kon hem niet helpen. Begrip en behandeling was er niet. Het zijn de gevoeligste mensen die deze capaciteiten hebben; zonder die hypersensitiviteit is het niet mogelijk om creatief te zijn. Je kiest niet voor creativiteit, creativiteit kiest voor jou omdat je namelijk zo in elkaar zit. Ik moet dingen maken zoals kleren en leren tassen en zo, anders voel ik me niet goed. M´n hoofd gaat de hele dag door over dingen die ik wil maken en hoe en van welke stof; ik word er af en toe gek van en er komt op het ogenblik geen bal uit m´n handen, heb een depressie van een half jaar achter de rug, waar ik nu uit kom. Waarom nu? Ik heb sinds een paar weken contact met een aardige jongen die me helpt met de tuin en andere klussen die ik niet kan, en die me wiet verkoopt, goeie wiet, want ik ben een doorgewinterde rookster. Ik woon in Spanje en daar is er minder makkelijk aan te komen. Daarvoor leefde ik als een kluizenaar, wilde niemand zien, huilde elke dag en was zwaar suicidaal. Het is om doodmoe van te worden, maar het is weer gelukt. Woorden zijn zo belangrijk; als het niet benoemd wordt kan het geen plaats krijgen; als er geen begrip is, is er geen genezing. Je hele leven denken dat je gek bent en alles verkeerd ziet, daar ook nog de schuld van krijgen en nergens terecht kunnen, dan ben je een echte bofkont. Maar het kan altijd erger denk ik dan in mijn donkerste wanhoop en haal me de narigheid uit de ziekenhuizen waar ik gewerkt heb voor de geest, en dat werkt dan weer even. Het wordt weer zomer, de planten bloeien hier al, lekker met m´n spliffje de tuin in, het gezeik moet nu afgelopen zijn. En nu zien dat ik een volgende depressie kan voorkomen want ik trek het niet meer. Na 40 jaar? Ik hoop het.

  6. Dr. Jordy van Enkhuizen schreef:

    Wow, Henriette. De vraag van Rocco of zijn lezers ook creatiever zijn dan gemiddeld kan ik ieder geval volmondig met ja beantwoorden na het lezen van jouw reactie. Wat een creatief en intens geschreven stuk, erg mooi. Het is goed om te horen dat je je nu in een betere periode bevindt. Ga vooral door met het creatief zijn en maak dingen. Vergeet ook niet te schrijven, je bent er goed in.

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *