enquete over lithium

Niet iedereen die lithium slikt, staat onder controle van een gespecialiseerde polikliniek. Sommige lithiumgebruikers laten zich controleren door de huisarts.

Ik wil hier graag enkele vragen over stellen.  Je kan via de knop ‘x Reacties’ , onder de titel en naast de datum van dit bericht (23 januari 2015) antwoord geven. Als je dat doet, kunnen anderen jouwVraagteken antwoord zien. Je kan ook via het contactformulier antwoorden. Op die manier ben ik, beheerder van het blog, de enige die de reactie kan lezen.
Het volstaat als je het nummer van de vraag noteert en ‘eens’ of ‘oneens’ aangeeft. Een toelichting op je antwoord is van harte welkom, maar dat hoeft niet.

Dit zijn de vragen:

1. ik zou het prettig vinden als de huisarts mijn lithiumgebruik controleert:    eens/oneens

2. ik denk dat de huisarts voldoende kennis en ervaring heeft om lithium zorgvuldig te controleren: eens/oneens

3. ik bezit zelf voldoende kennis om zorgvuldig met mijn lithium om te gaan: eens / oneens

4. ik weet wel wat van lithium, maar heb toch vaak behoefte aan antwoord op mijn specifieke vragen: eens / oneens

4. ik wil gemakkelijk toegang hebben tot specialistische deskundigheid (bijvoorbeeld als zich complicaties voordoen): eens/oneens

5. ik wil alleen door de huisarts gecontroleerd worden als hij/zij voor advies direct toegang heeft tot een specialist: eens / oneens

6. ik wil voor zo’n complex medicijn als lithium alleen onder controle staan van een specialist die daar veel ervaring mee heeft: eens/oneens

Bij voorbaat heel hartelijk dank. Je medewerking wordt zeer op prijs gesteld!

lithiummineraal

blue monday

Vandaag is het de zogenaamde # Blue Monday of in het Nederlands: Deprimaandag. Een of andere Britse psycholoog heeft dat in 2005 bedacht en elk jaar krijgt dit fenomeen meer aandacht.

Volgens een bepaalde formule zou de maandag van de laatste volle week van januari de meest deprimerende dag imagesCA1IAQA9van het jaar zijn. In januari is het nog lang donker, duurt het nog lang eer het vakantie is en zijn de goede voornemens al weer achterhaald. Bovendien is maandag de eerste dag na het weekend waar de meeste mensen een hekel aan hebben. Vandaar Blue Monday.

Ik denk dat er wel wat in zit, maar wetenschappelijk is het allemaal niet. Belangrijk is in ieder geval te bedenken dat het hier om een deprimerende dag gaat. Dat is heel wat anders dan een depressie. Een depressie is een nare aandoening die goed behandeld moet worden en die niet een dag duurt. Eerder heb ik al veel geschreven over seizoensinvloeden (o.a. http://www.deltamania.nl/manisch-depressief-en-google/ en http://www.deltamania.nl/de-dagen-worden-korter-2/). De meeste kans op het krijgen van een depressie (of manie) heb je in het voor- en najaar en een depressie ontstaat niet op 1 dag.

bipolairen slechte slapers?

Al meerdere berichten heb ik geplaatst over het belang van slaap voor de bipolaire patiënt. Een goed dag- en nachtritme is bevorderlijk voor een stabiele stemming.

In de meest recente uitgave van het tijdschrift ‘Bipolar Disorders’ staat een artikel over het slaappatroon van bipolaire patiënten.

Ruim 250 manisch-depressieve mensen werden meer dan 2 jaar gevolgd. Gekeken werd naar hun slaapgewoonten. Dit werd vergeleken met mensen met een andere psychiatrische aandoening en met gezonde controles.

slaapBipolaire mensen hadden meer moeite in slaap te komen, werden vaker wakker na het inslapen en waren vaker een ‘avondmens’. Deze verschillen waren onafhankelijk van de stemming van de patiënten. Dit andere slaappatroon lijkt dus vooral verbonden aan het hebben van een bipolaire stoornis en niet zozeer aan het doormaken van een manie of depressie.

Hoewel een stabiel ritme erg belangrijk is voor een stabiele stemming, lijken juist bipolaire patienten moeite te hebben aan een goede nachtrust te komen.

bijbetalen voor lithium?

Lithium wordt in verschillende vormen geleverd door de apotheek. Zie ook: http://www.deltamania.nl/welk-lithium/.

Verschillende patiënten meldden mij dat zij sinds kort moeten bijbetalen om lithium van de apotheek geleverd te krijgen. Voor zover ik kan nagaan geldt dat alleen soms als de merken Camcolit of Priadel voorgeschreven zijn. Voor lithiumcarbonaat hoeft niet te worden bijbetaald. camcolit3

Dat is toch wel treurig. Veel mensen verdragen de tablet lithiumcarbonaat namelijk niet goed. Bij Camcolit of Priadel is dat veel minder vaak het geval. Als mensen zich gedwongen voelen lithiumcarbonaat te slikken, zouden zij kunnen overwegen het dan maar te stoppen. Dit kan natuurlijk tot grote risico’s leiden.

Je kan altijd aan de voorschrijvend psychiater vragen op het recept te noteren dat het medisch noodzakelijk is dat het merk wordt gebruikt. Ik hoop dat daarmee toch het juiste preparaat wordt afgeleverd.

een stabiel 2015 toegewenst!

2015

bipolaire stoornis en hart- en vaatziekten

Hart- en vaatziekten komen bij bipolaire patienten veel vaker voor dan bij de gemiddelde bevolking. In een groot onderzoek in 2001 bleek dit wel 5 keer vaker voor te komen en gemiddeld ontstaan hart- en vaatziekten 14 jaar eerder.IMG_1568[1]

Adipositas, zwaarlijvigheid, kan een oorzaak hiervan zijn. Niet alleen kan de bipolaire stoornis zelf tot een groter gewicht leiden, maar het gebruik van medicijnen kan dit nog eens versterken. Verder roken psychiatrische patienten meer.

In een recent artikel in het tijdschrift ‘Bipolar Disorders’ wordt nog eens aandacht gegeven aan het cholesterol. Dit blijkt bij veel bipolaire patienten verhoogd, vaak los van het gebruik van medicijnen. Cijfers varieren van 22 tot 68%. Een verhoogd cholesterol - meer specifiek een verhoogd LDL-cholesterol - kan ook de kans op hart- en vaatziekten vergroten.

De schrijver van het artikel pleit voor regelmatige controle van het cholesterol, zeker als meerdere risico’s tegelijk voorkomen (bijvoorbeeld suikerziekte, adipositas, roken). Ook zou hij graag zien dat eerder wordt begonnen met zogenaamde statinen. Dit zijn medicijnen om het cholesterol te verlagen.
(Andrade, Bipolar Disorders 2013:15:813-823)

fijne Kerstdagen!

kerst

oudere vaders: vaker bipolaire kinderen?

In Zweden is een groot onderzoek gedaan bij een gigantische hoeveelheid mensen. Bij iedereen die tussen 1973 en 2001 werd geboren, werd gekeken of er een relatie was tussen de leeftijd van de vader en latere ziektes van de kinderen.

mannenUiteindelijk ging het om ruim 2,5 miljoen mensen. De leeftijd van de vader werd gekoppeld aan verschillende grote databestanden.

Het volgende resultaat werd gevonden met betrekking tot de bipolaire stoornis. Een vader, die ouder is dan 45 jaar, heeft een bijna 25 keer grotere kans een kind te krijgen met een bipolaire stoornis dan een vader met een leeftijd tussen 20 en 24 jaar.

Men denkt dat er bij oudere mannen vaker kleine genetische veranderingen optreden in de vorming van sperma. Dit kan uiteindelijk tot stoornissen bij de kinderen leiden.

lithium meter

Op een van mijn vorige berichten werd gereageerd. Men vroeg zich af hoe het staat met de lithium-meter. Al langer geleden heb ik daar iets over bericht: http://www.deltamania.nl/de-lithium-meter-een-nieuwe-methode/

Ik heb er de laatste tijd geen nieuws over vernomen. Bij mijn weten is deze nog niet beschikbaar voor algemeen gebruik.vingerprik
Als hij beschikbaar komt, verwacht ik overigens niet dat het voor alle lithiumgebruikers even nuttig is. Ook zal het te prijzig zijn om voor iedereen aan te schaffen. Op dit moment wordt vooral gedacht aan grote poliklinieken die 1 of 2 apparaten tot hun beschikking hebben. Een zwangere patiënt of iemand met snel wisselende lithiumspiegels kan hem dan tijdelijk gebruiken.

lithium bij jongeren

Op een groot Amerikaans congres over kinder- en jeugdpsychiatrie zijn 2 onderzoeken naar lithium bij jongeren gepresenteerd. De eerste liet zien dat lithium bij kinderen tussen 7 en 17 jaar oud veel beter een manie bestrijdt dan placebo. Er heerst wat twijfel of lithium ook bij jongeren goed werkt. Deze studie wijst daar in ieder geval wel op. Of ook in Nederland lithium regelmatig bij jongeren wordt voorgeschreven, weet ik eigenlijk niet.

lithium schemaIn een tweede onderzoek werd lithium gegeven aan bipolaire kinderen met een gemiddelde leeftijd van 14 jaar. Op scans werd een toename gezien van de witte stof in de hersenen. De witte stof geeft vooral aan hoeveel verbindingen er zijn tussen hersencellen. Het is al langer bekend dat lithium hersenweefsel kan doen groeien en versterken. Nu blijkt dat een brein dat in ontwikkeling is, ook profijt kan hebben van lithium.
Dit is nu niet direct een reden om jongeren allemaal lithium voor te schrijven, maar het verschaft in ieder geval weer wat kennis over de werking van lithium en de oorzaak van de bipolaire stoornis.